Dolci fritti delle feste appena preparati in una cucina di paese in Barbagia

Zoetigheden en kazen uit Barbagia: wat je proeft tussen Cortes Apertas en Kerst

Bijgewerkt: november 2026 · Het team van AffittaSardegna, Porto Torres

In Barbagia zoek je naar seadas met honing, papassinos, de aranzada uit Nuoro, nougat uit Tonara en koekjes uit Fonni; bij de kazen naar Fiore Sardo BOB van rauwe melk — vooral gemaakt in de Barbagia di Ollolai, met Gavoi voorop —, Pecorino Sardo BOB en casu axedu. Het beste moment om ze ter plaatse te proeven is nu: tot 13 december 2026 zijn de laatste etappes van Autunno in Barbagia (Cortes Apertas) nog open, en daarna ga je zo door naar Kerst, wanneer deze lekkernijen terugkomen op de tafel van elke familie.

Vakantiehuizen in Cala Gonone, de uitvalsbasis voor Barbagia

Wij beheren al sinds 2011 vakantiehuizen op Sardinië. Je bespaart tot 15% als je rechtstreeks boekt, met echte lokale hulp en zonder commissie.

Bekijk de woningen in Cala Gonone →

Deze smaken kennen we van dichtbij: we beheren sinds 2011 zelf vakantiehuizen en als de zomer voorbij is, vragen de gasten die in Cala Gonone en Siniscola blijven ons bijna altijd hetzelfde: „Waar eet je echt goed in de bergen?”. Dit is het eerlijkste antwoord dat we kunnen geven.

Voor je vertrekt: Barbagia is geen eenvormig kookboek

Elk dorp heeft zijn eigen zoete lekkernij, zijn eigen naam ervoor, zijn eigen hoeveelheid honing. Hetzelfde rozijnenkoekje heet sos pabassinos in het midden en noorden en is papassinus in het zuiden van het eiland; en terwijl men het in de Campidano op smaak brengt met kaneel of sapa, gebruikt men in de Barbagia's en de Logudoro citrusschil, wilde venkelzaadjes of anijs. Wie met die nieuwsgierigheid proeft — vraagt naar de lokale naam, de versie van de familie — neemt veel meer mee naar huis dan een smaak.

De zoetigheden van Barbagia

Seadas (of sebadas): het dessert van de herders

Twee schijven deeg rond verse, licht zurige kaas, gefrituurd en overgoten met honing, het liefst aardbeiboomhoning, die met zijn bittere toets alles in balans brengt. Sardegnaturismo plaatst de wortels in de agrarisch-pastorale cultuur van Barbagia, verbonden met de terugkeer van de herders van de transhumance. Vandaag vind je ze op het hele eiland, maar hier zijn ze het meest op hun plek: de juiste kaas wordt een paar kilometer verderop gemaakt.

Onze tip: een seada eet je vers gefrituurd. Komt hij lauw en slap aan, dan is hij te lang van tevoren gemaakt.

Papassinos: het feestkoekje

Rozijnen, amandelen, walnoten, bloem, eieren en reuzel, met wit glazuur of zilveren spikkels. In Barbagia ruiken ze naar citrus en anijs. Het is het koekje van de feestdagen: in de herfst verschijnen ze in de huizen en ze begeleiden de winter tot Kerst.

Aranzada: de sinaasappel wordt een juweel

Flinterdun gesneden sinaasappelschil, gekonfijt in honing en gemengd met amandelen. De regionale lijst van traditionele producten koppelt haar vooral aan de provincie Nuoro; Sardegnaturismo verbindt haar met dopen en bruiloften in Barbagia en noemt haar onder de feestlekkernijen van Mamoiada. Een lekkernij om cadeau te geven, klein en kostbaar: vraag of ze met lokale honing is gemaakt, dat maakt alle verschil.

Nougat uit Tonara: Kerst in de bergen

Tonara noemt zichzelf „het dorp van de nougatmakers”. De nougat is zacht en gemaakt van honing (bloemen-, aardbeiboom- of eucalyptushoning), amandelen, hazelnoten of walnoten, zonder suiker: de honing wordt op laag vuur gesmolten en urenlang geroerd. De eerste vermeldingen dateren van eind negentiende eeuw. Het is de Sardijnse kerstnougat bij uitstek, ook al wordt het feest op tweede paasdag gehouden.

Koekjes uit Fonni, ook wel pistoccu

In Fonni — het hoogste dorp van Sardinië, op zo'n duizend meter — draait het zoete gebak om de lange vingers: lang, zacht, geparfumeerd met citroen of vanille. Op de regionale lijst staan ze als „Biscotti di Fonni”, met het synoniem pistoccu. Verwar ze niet met de pistoccu uit de Ogliastra, dat een brood is: hetzelfde woord, andere werelden.

Bucconettes en caschettas

Twee namen om te onthouden. De bucconettes zijn erkend als traditioneel product van de Barbagia di Belvì; de caschettas zijn dunne deegbladen gevuld met honing, saffraan en amandelen, vooral verbonden met Barbagia en Belvì. Je vindt ze makkelijker op dorpsfeesten dan in de etalage.

De kazen van Barbagia

Forme di formaggio pecorino e salumi su uno scaffale in legno in Barbagia
Fiore Sardo BOB wordt gemaakt van rauwe melk van Sardijnse schapen: de productie is geconcentreerd in de Barbagia di Ollolai, vooral in Gavoi.

Fiore Sardo BOB: de kaas van de herder

Het is de meest Barbagische pecorino die er bestaat. Hij wordt gemaakt van volle rauwe melk van schapen van het ras Sarda, lams- of geitenstremsel, in koperen ketels; daarna volgt een licht roken met hout uit de mediterrane macchia, wat de korst haar goudgele kleur geeft. De vorm van twee verbonden afgeknotte kegels heet „muilezelrug”. Hij mag op heel Sardinië worden gemaakt, maar de productie is geconcentreerd in de Barbagia di Ollolai, vooral in Gavoi, waar het beschermingsconsortium zetelt. BOB sinds 1996, al sinds 1955 een oorsprongsbenaming.

Jong en als tafelkaas na een paar maanden; langer dan zes maanden gerijpt wordt het een raspkaas: hartig, licht pikant, lang in de mond.

Pecorino Sardo BOB: jong of belegen

Melk van Sardijnse schapen, op het hele eiland gemaakt, in twee versies: jong (ongeveer 20–60 dagen gerijpt, zachte smaak) en belegen (meer dan 60 dagen, krachtiger, soms gerookt). Wil je een kaas mee naar huis nemen die iedereen lekker vindt, dan is de jonge de veiligste keuze.

Casu axedu: de zuurheid die je niet verwacht

Een traditioneel Sardijns product, vers en licht zuur, gemaakt van schapen- of geitenmelk. Het heeft tientallen namen: frue, fruhe, merca, en in de Ogliastra, als hij in pekel wordt bewaard, fiscidu. Vers eet je hem zo, met brood; gerijpt geeft hij smaak aan soepen en, in de Ogliastra, aan de vulling van culurgiones. Het is de kaas die het leven in de schaapskooi het best vertelt, en de kaas die bezoekers het minst kennen.

Een curiositeit uit Seulo

In Seulo, dat zijn naam geeft aan de Barbagia di Seulo, viert men in juli su casu in filixi, een bijzondere kaas van het dorp.

Waar je ze proeft en koopt (zonder te missen)

  • In de cortes aperte. Tijdens Autunno in Barbagia laten veel huizen en binnenplaatsen zien hoe brood, kaas en zoetigheden worden gemaakt: de meest authentieke plek om te proeven en te kopen bij wie het maakt.
  • Bij de producent. Herdersbedrijven en kaasmakerijen in de streek verkopen vaak rechtstreeks: vraag naar Fiore Sardo „van het seizoen” en laat je vertellen over het rijpen.
  • Lees het etiket. Zoek bij Fiore Sardo en Pecorino Sardo naar het BOB-keurmerk: het is de enige garantie dat het productiereglement is gevolgd.
  • Voor de reis: vacuüm verpakte belegen kazen en droge zoetigheden (papassinos, goed verpakte nougat) reizen goed. Honing en smeuïge producten vallen onder de vloeistofregels voor handbagage: beter in het ruim.

De laatste etappes van Cortes Apertas 2026

Officiële kalender van Autunno in Barbagia (cuoredellasardegna.it):

Data Dorpen
21–22 november Atzara
28–29 november Gadoni, Oniferi
6–8 december Fonni
12–13 december Ortueri, Orune, Seulo

Een paar smakelijke ideeën: in Atzara, in de Mandrolisai, spreekt de zoete traditie van bucconettes en gattou met amandelen, en dit is het land van de Mandrolisai-wijn; in Gadoni, in de Barbagia di Belvì, bewerkte broden zoals pistoccu en cocoi, kazen en honing; in Fonni, tijdens het lange weekend van Maria-Onbevlekte-Ontvangenis, de koekjes van het dorp midden in het kerstseizoen; in Ortueri is het typische zoete gerecht s'angule, verbonden met het patroonsfeest begin december. De gedetailleerde programma's verschijnen vlak voor de data: controleer ze altijd op de officiële website.

En dan komt Kerst

De etappes in december zijn de perfecte brug naar de feestdagen: het is de periode waarin nougat, aranzada en papassinos ook als cadeau worden gekocht. En als je in de buurt van Siniscola verblijft, is er een detail dat weinigen kennen: precies hier groeit de pompia, een zeldzame citrusvrucht en Slow Food-presidium, die van half november tot januari met de hand wordt geplukt. Van de schil maakt men sa pompia intrea, urenlang gekookt in honing, en een versie van aranzata. Een lekkernij die je in geen enkele gids over Barbagia vindt, maar die de andere kant van deze streek prachtig vertelt.

Waar overnachten: overdag de bergen, 's avonds thuis

Om Cortes Apertas te beleven hoef je niet in het dorp te slapen: een comfortabele uitvalsbasis en een auto zijn genoeg. Onze huizen in Cala Gonone en Siniscola / Santa Lucia zijn ook in de herfst open, hebben airconditioning en laten je 's ochtends naar Barbagia rijden en 's avonds terugkeren naar de zee. Stuur ons een bericht voor vertrek: we vertellen je welke etappe je het makkelijkst bereikt vanuit je huis.

je bespaart tot 15% als je rechtstreeks boekt op affittasardegna.it: je spreekt met wie het huis sinds 2011 beheert, zonder tussenpersonen.

FAQ — Zoetigheden en kazen uit Barbagia

Wat is het meest typische zoete gerecht van Barbagia?

De seada (of sebada): verse, licht zurige kaas in gefrituurd deeg, overgoten met honing. De wortels liggen in de herderscultuur van Barbagia.

Wat is het verschil tussen Fiore Sardo en Pecorino Sardo?

Fiore Sardo BOB wordt gemaakt van rauwe melk van Sardijnse schapen en is licht gerookt; Pecorino Sardo BOB gebruikt gethermiseerde of gepasteuriseerde melk en is er in jong en belegen.

Waar wordt Fiore Sardo gemaakt?

Het productiereglement staat heel Sardinië toe, maar de productie is geconcentreerd in de Barbagia di Ollolai, vooral in Gavoi.

Zit er suiker in de nougat van Tonara?

Nee: het traditionele recept gebruikt honing, amandelen, hazelnoten of walnoten, zonder toegevoegde suiker.

Wanneer eindigt Cortes Apertas 2026?

Het laatste weekend is 12–13 december 2026, met Ortueri, Orune en Seulo.

Mag ik Sardijnse kazen meenemen in het vliegtuig?

Ja, liefst belegen en vacuüm verpakt. Smeuïge producten of honing boven de limiet voor vloeistoffen gaan in het ruim; controleer de regels van je luchtvaartmaatschappij.

je bespaart tot 15% als je rechtstreeks boekt

Hetzelfde huis, een betere prijs en direct contact met mensen die de streek kennen. Stuur ons een bericht of kies je huis online.

Kies jouw huis →

ONZE DIENSTEN

Je komt voor het verblijf, je blijft voor de diensten

Van het voorstellen van je accommodatie tot het boeken van je veerboot: met AffittaSardegna heb je één enkel referentiepunt om alles te organiseren.
Huizen

Andere blogs

Meer weten